Der Nistor | Peter Allmend

Der Nistor | Peter Allmend

17,95

Een wonderlijke serie wandelingen door de oude binnenstad van Praag aan de hand van een kabbalistische stadsgids.

17 op voorraad

Beschrijving

Een brede bedding… dat is het gevoel dat Peter Allmend ook nu weer oproept. Alsof alles in het leven is verankerd in een veel groter en tegelijk onkenbaar geheel. Geen levend organisme, zelfs geen tafel of steen, staat op zichzelf, los van het geheel. Allmend beschrijft het leven als een innerlijke reis, met langs de kant af en toe een mentor om ons pad wat bij te lichten. Deze keer is Praag het decor: een kabbalistische stadsgids begeleidt hem door het oude Praag.

Een even wonderlijke als wijze stadsgids. In gedachten vergezel ik het tweetal op hun wandelingen door het oude Praag. Op internet zoek ik straatnamen op. Nooit geweten dat numerologie een rol heeft gespeeld bij de bouw van de beroemde Karelsbrug in Praag, en dat de eerste steen is gelegd op exact 9 juli 1357 om 5:31 uur, een tijdstip dat overeen komt met het numerologische palindroom 135797531. Een spiegeldatum, waarin de cijfers symmetrisch op- en aflopen. Magische numerologie ter bescherming van de brug.

Zoals ik ook niets weet van de laatmiddeleeuwse rabbijn en filosoof Löw (ca. 1600) die in Tsjechië ook nu nog wordt beschouwd als een inspiratiebron. Bij diens standbeeld in de oude binnenstad blijft de gids staan, hij omschrijft de rabbi als een van de grote geesten van zijn tijd – spil in een netwerk van astrologen, alchemisten, filosofen en wetenschappers. Rond die tijd krijg ik een uitnodiging van het Amsterdamse Filmmuseum Eye voor een eenmalige vertoning van een stille filmklassieker uit het jaar 1920. Een gloednieuwe restauratie van Der Golem waarin deze zelfde rabbijn Löw een hoofdrol vervult.

De film vertelt hoe Löw in een droom op het idee komt een reus van klei te maken, golem geheten, om die figuur met de hulp van kabbalistische formules tot leven te wekken. Löw krijgt zijn droom in een tijd waarin de Joodse gemeente in Praag geplaagd wordt door opkomend antisemitisme. Zijn golem blijkt een verpletterend succes. Er gaat zoveel dreiging vanuit dat de keizer rabbi Löw vraagt om de reus te deactiveren.

In één versie van de legende zet een van rabbi’s hulpjes de golem vervolgens in voor eigen gewin, er worden krachten ontketend die niet meer in toom zijn te houden. De golem ontpopt zich tot een Frankensteinachtig monster. Een actueel beeld in onze tijd, met zijn robotisering en digitalisering.

Als Peter Allmend aan het eind van een lange wandeling door Praag afscheid neemt van zijn gids en in de avondschemering huiswaarts loopt, stuit hij in het donker op een bedelares. Hij trekt een 100-kronen-biljet tevoorschijn. ‘U bent een gelukkig mens,’ zegt de vrouw. ‘Uw gids is een Nistor!’

Een interview met Peter Allmend verscheen in Vruchtbare Aarde lentenummer 1-2019. En nee, de man die zo lyrisch schrijft over het ‘andere’ Zürich en het oude, mystieke Praag is redelijk optimistisch gestemd. Hij blijkt het niet eens met de stelling dat we in ‘horizontale’ tijden leven. Het is volgens hem precies omgedraaid: de verticale impuls is tegenwoordig sterker dan ooit. ‘Wereldwijd beschikken we over meer spirituele kennis dan in tienduizend voorgaande jaren het geval is geweest.’

Extra informatie

Gewicht10 g